Yaşayan Kültür Mirası Ustası Abdülmalik Safi, keçi kılından çorap üretiminin sanıldığı kadar kolay olmadığını belirterek, bir çift çorabın hazırlanmasının uzun bir emek süreci gerektirdiğini söyledi.
Safi, “Bir çorap iki keçiden çıkıyor. Keçi kılı iyiyse bir, iyi değilse 3 keçiden çıkar. Sürde her keçiden çorap çıkmaz. Güneşte yatacak, çırpılacak, taranacak, uçurulacak. Sonra iki kat yapılacak. Yaklaşık bir ay çalışıyoruz. Öyle keçiyi kırktık, dokuduk, giydik yok” dedi.
HALASINDAN GİZLİ GİZLİ ÖĞRENDİ
Çorap örmeyi küçük yaşlarda halasını izleyerek öğrendiğini anlatan Safi, erkek çocukların çorap örmesinin hoş karşılanmadığı dönemde bu işi gizlice öğrendiğini ifade etti.
Safi, “Kışın bir yere gidemediğim için izleyerek öğrendim. ‘Hala nasıl örüyorsun?’ diye sorduğumda, ‘Git oradan. Erkek uşağı çorap mı örer?’ diyerek kızardı. Kimse öğretmeyince deneyerek çorap örmeyi öğrendik. Halamızın sayesinde bugünlere geldik” diye konuştu.
ÇORAP, GEÇMİŞTE BİR KİMLİK GİBİYDİ
Geleneksel çoraplarda kullanılan motiflerin de özel anlamlar taşıdığını belirten Safi, geçmişte kıyafetlerin kişinin sosyal ve ailevi durumunu anlatabildiğini söyledi.
Motiflerin; kişinin evli ya da bekar olmasından ekonomik durumuna kadar çeşitli mesajlar taşıdığını ifade eden Safi, “Evli, bekar, zengin, fakir ne giyer? Hepsinin ayrı anlamı var. Zenginin çorabı daha ağır işli olur. Fakirin çorabı daha tez, motifsiz olur. Altı aşınmış, üstü yırtılmış olur. Az motifli olur” dedi.
Safi, zaman ve sevdanın da çoraplara işlendiğini belirterek, “Zamanı olan motif işleyecek. Sevdası olan çorap dokuyacak veya yanına püskül koyacak. Mesaj yollayacak. Çorap kimlik gibiydi. Eski dönem kıyafetlerinde kaç yaşında, evli, bekar, çocuğu; her şeyi kıyafet söylüyordu. Çorap alt başlığı olarak kimliğiydi” ifadelerini kullandı.
GELENEKSEL ÇORAPLARIN FİYATI 4 BİN LİRAYA ULAŞIYOR
El emeğiyle hazırlanan geleneksel çorapların fiyatının bin ila 4 bin lira arasında değiştiğini belirten Safi, en kolay çorabın bile tamamlanmasının yaklaşık bir haftayı bulduğunu söyledi.
Safi, çorabın taşıdığı kültürel anlamı bilen kişilerin fiyatını sorgulamadığını belirterek, asıl değerin kullanılan malzemeden çok ortaya konulan emek, motif ve kültürel mirasta olduğunu vurguladı.
