Köy Muhtarı Gürkan Mengen'in aktardığı bilgilere göre, geçmişte ocaklarda her gün 100'ün üzerinde kişinin çalıştığı, çıkarılan taşların ise farklı amaçlarla işlenerek çeşitli bölgelere gönderildiği belirtiliyor.
Peleki taşlarının çıkarıldığı ocaklarda üretilen taşlar, ekmek pişirmede kullanılan tepsiler ve bileği taşları haline getiriliyordu. Köyde yaşayan kadınlar tarafından taşınan ürünlerin İyidere'deki depolarda toplandığı, ardından gemilere yüklenerek farklı şehir ve bölgelere sevk edildiği ifade ediliyor.
Bölgedeki birçok ailenin hayvancılığın yanı sıra peleki taşı üretiminden gelir elde ettiğini anlatan Mengen, günümüzde ise bu mesleğin neredeyse tamamen ortadan kalktığını söyledi. Peleki taşına ilginin devam ettiğini belirten Mengen, bu işi sürdürmeye çalışan kişilerin bulunduğunu ancak genç kuşakların mesleği öğrenmeye yeterince ilgi göstermediğini dile getirdi.
Taşhane'deki mağaraların dışında, geçmişte çalışma alanlarının yetersiz kalması nedeniyle bazı kişilerin kendi arazilerinde de benzer ocaklar açtığı öğrenildi. Bölgede farklı noktalarda bulunan bu mağaraların büyük bölümünün ise zamanla kullanılmadığı ve girişlerinin kapandığı belirtiliyor.
Yıllar boyunca İyidere ekonomisine katkı sağlayan peleki taş ocakları, bugün geçmişin önemli mesleklerinden biri olarak hafızalardaki yerini koruyor.
