Artan maliyetler, geçmişe dönük IBAN incelemeleri ve zincir marketlerin baskısı altında ezilen küçük esnaf can çekişirken, Esnaf Odaları Birliği Başkanı hakkındaki "600 bin TL gelir" iddiası gündeme bomba gibi düştü.
Rize’ye bahar gelse de piyasanın üzerindeki kara kış bir türlü dağılmıyor. Çay gelirlerinin eski gücünde olmaması ve durgun geçen turizm sezonu, vatandaşı dükkanlara girerken iki kez düşünmeye itiyor. Sabah umutla açılan kepenkler, akşam sadece yorgunlukla kapanıyor. Gazeteci Aytekin Kalender, yazısında Rize sokaklarındaki bu acı tabloyu gözler önüne serdi.
Satış Var Ama Kazanan Esnaf Değil!
Bugünün en acı gerçeği esnafın dilinde: “İş yapıyoruz ama para kazanmıyoruz.” Özellikle kartlı ödemelerin artmasıyla birlikte küçük esnafın kâr marjı adeta kuşa dönmüş durumda. POS komisyonları, katlanan kiralar, elektrik ve vergi giderleri üst üste bindiğinde, satılan üründen esnaf değil; bankalar, tedarikçiler ve sistemin dişlileri kazanıyor. Kasaya giren paranın çok daha fazlası giderlere harcanırken, esnaf kendi dükkânında adeta başkası için çalışıyor.
Geriye Dönük IBAN İncelemeleri Moral Çökertiyor
Üreten, el emeğiyle ayakta kalmaya çalışan sanatkârların bir diğer büyük derdi ise aniden kapıyı çalan maliye denetimleri. Yıllar sonra incelenen hesaplar, IBAN hareketleri ve eksik evraklar yüzünden esnafın önüne 1 milyon 300 bin lirayı bulan dudak uçuklatıcı cezalar konuluyor.
Devletin vergi denetimine kimse karşı çıkmasa da rehberlik ve uyarı yapılmadan küçük esnafa büyük suç örgütü muamelesi yapılması, adalet duygusunu derinden yaralıyor.
Zincir Marketler Büyüyor, Mahalle Ruhu Ölüyor
Bir yanda devasa reklam bütçeleri ve indirim kampanyalarıyla sokak aralarına kadar giren zincir marketler ordusu, diğer yanda siftah duasıyla günü kurtarmaya çalışan tek bir dükkân sahibi... Online platformların da oyuna dahil olmasıyla küçük esnaf tamamen oyun dışına itiliyor. Bakkalın selamı, terzinin hatırı ve tamircinin emeği raflar arasında ezilirken, şehirler de ruhunu kaybediyor.
"Temsilciler Nerede? 6 Yerden 600 Bin TL Gelir İddiası!"
Esnaf bunca dertle boğuşurken, gözler temsil makamında oturanlara çevrildi. Kalender yazısında, Esnaf ve Sanatkarlar Birliği Başkanı Güven Aksoy’u sert bir dille eleştirdi.
Krediye ulaşamayan, yüksek faizler ve uçuk kiralar altında ezilen esnafın sesi olması gereken Aksoy hakkında çarpıcı bir iddia ortaya çıktı: "6 yerden aylık 600 bin TL gelir ve 3 makam arabası!"
Esnafın sorunları dağ gibi büyürken, temsil makamındakilerin çay kanunu gibi farklı konulara odaklanması ve esnaf adına gür bir itirazda bulunmaması “Demek ki bazı koltuklar rahatmış” yorumlarına neden oldu.
Şehri Ayakta Tutan İnce Direklerdir
Unutulmamalıdır ki; küçük esnaf sadece ticaret yapan bir kesim değil, sokağın yüzü ve şehrin hafızasıdır. Bugün yalnız bırakılan ve korkutulan esnafın kepenk indirmesi, yarın o şehrin ruhunu kaybetmesi anlamına gelir. İri gövde çok gölge yapsa da şehri asıl ayakta tutan o ince direklerdir.
